Fot. Spory budowlane często zaczynają się jeszcze na etapie realizacji inwestycji i narastają
wraz z problemami projektowymi oraz terminowymi. Fot. Adobe Stock

Jednym z największych błędów firm, które znajdą się w centrum sporu inwestor–wykonawca, jest podejmowanie walki bez odpowiedniego wsparcia. Spory w budownictwie wymagają bowiem nie tylko znajomości prawa, lecz także praktycznej wiedzy o procesie realizacji inwestycji. Właśnie w tym obszarze działa Kancelaria Prawna Non Noxa, oferując kompleksową obsługę prawną inwestycji budowlanych i deweloperskich.

Kancelaria tworzy zespół, w którym obok prawników pracują praktycy rynku: dyrektorzy realizacji, kierownicy budów, project managerowie oraz inżynierowie budownictwa, odpowiadający przez lata za rozliczenie robót budowlanych i kontrakty warte dziesiątki milionów złotych. Dzięki temu każda sprawa analizowana jest nie tylko przez pryzmat przepisów, ale również faktycznego przebiegu robót, dokumentacji projektowej, harmonogramów i realiów organizacyjnych. Spory w budownictwie wymagają bowiem nie tylko znajomości prawa, lecz także wyczucia jego „niedoskonałości”, które w odpowiednich rękach, potrafią mieć ogromne znaczenie.

Spory budowlane zaczynają się dużo wcześniej niż w sądzie

W teorii wszystko jest proste: umowa, harmonogram i termin. W praktyce jednak niemal żadna inwestycja nie przebiega zgodnie z planem. Opóźniona dokumentacja, błędy i zmiany projektowe, kolizje branżowe oraz decyzje inwestorskie powodują przesunięcia terminów, a niekiedy całkowite zniszczenie harmonogramów, co nie zawsze jest zawinione przez wykonawcę. Zdarzają się również sytuacje odwrotne, w których to jeden z wykonawców, poprzez brak terminowej realizacji, destabilizuje harmonogram i wprowadza inwestycję w tryb interwencyjny.

– Nie widzieliśmy w praktyce inwestycji, która byłaby oparta na idealnym projekcie oddanym w terminie – mówi przedstawiciel kancelarii Non Noxa.

Mimo to kary umowne w budownictwie naliczane są często automatycznie, bez rzetelnej analizy przyczyn opóźnień. Jednym z kluczowych obszarów działalności kancelarii jest wykazywanie, które czynniki były niezależne od wykonawcy oraz w jakim zakresie odpowiedzialność powinna zostać rozłożona pomiędzy strony kontraktu.

Negocjacje przedsądowe w sporze budowlanym – mediacja pomiędzy stronami kontraktu

Fot. Negocjacje i mediacje przedsądowe pozwalają rozwiązać wiele sporów budowlanych
bez wieloletniego procesu sądowego. Fot. Adobe Stock

Odbiór robót a brak zapłaty – najczęstszy mechanizm nacisku

Jednym z najbardziej konfliktowych momentów inwestycji jest odbiór robót budowlanych. W praktyce bardzo często dochodzi do sytuacji, w której odmowa odbioru robót lub wskazanie drobnych usterek estetycznych staje się pretekstem do wstrzymania płatności przez inwestora lub generalnego wykonawcę.

Zdarza się, że:

  • obiekt jest oddany do użytkowania,
  • funkcjonuje i generuje przychody,
  • a mimo to wykonawca miesiącami nie otrzymuje należnego wynagrodzenia.

– Wielokrotnie spotykamy się z sytuacjami, w których drobne usterki estetyczne są podstawą do blokowania znacznych kwot – mówi przedstawiciel kancelarii Non Noxa.

Roboty dodatkowe bez aneksu – cichy zapalnik konfliktu

Kolejnym źródłem sporów są roboty dodatkowe bez aneksu. Prace wykonywane są często na polecenie inwestora, pod presją czasu i z zapewnieniem, że formalności zostaną uzupełnione później. Problem pojawia się przy końcowym rozliczeniu, gdy inwestor kwestionuje zakres lub zasadność wykonanych robót.

W takich przypadkach kancelaria analizuje:

  • korespondencję mailową,
  • protokoły i harmonogramy,
  • faktyczny przebieg robót na budowie,
  • wiadomości SMS, zdjęcia oraz materiały wideo z realizacji.

Co istotne, brak aneksu nie zawsze oznacza brak prawa do wynagrodzenia – kluczowe znaczenie ma stan faktyczny oraz zgromadzone dowody.

Ugoda w sporze budowlanym – porozumienie inwestora i wykonawcy

Fot. Skutecznie przeprowadzone negocjacje przedsądowe często kończą się ugodą i rozliczeniem 
inwestycji bez eskalacji konfliktu. Fot. Adobe Stock

Wykonawstwo zastępcze a zapłata – kiedy argument okazuje się fikcją

W wielu sprawach pojawia się również argument wykonawstwa zastępczego. Po szczegółowej analizie często okazuje się, że brak jest faktur, podwykonawców lub jakichkolwiek dowodów potwierdzających wykonanie takich prac.

– W takich sytuacjach wykonawstwo zastępcze staje się jedynie formalnym pretekstem do potrąceń. Zdarzało się, że rzekome wykonawstwo interwencyjne realizowała firma, która nie zatrudniała ani jednego pracownika i nie była w stanie przedstawić faktur. Stało się to jednym z kluczowych argumentów naszej wygranej w sądzie – mówi przedstawiciel kancelarii Non Noxa.

Brak realnych kosztów oraz dokumentów często otwiera drogę do skutecznego zakończenia sporu już na etapie negocjacji przedsądowych w budownictwie.

Negocjacje przedsądowe – realna alternatywa dla procesu

Choć kancelaria prowadzi również spory budowlane przed sądami, Non Noxa konsekwentnie podkreśla, że największe szanse na szybkie i racjonalne zakończenie konfliktu istnieją przed wejściem na salę rozpraw. Wieloletnie procesy oznaczają zamrożone środki, niepewność oraz ryzyko rozstrzygnięć oderwanych od realiów inwestycji.

Dzięki połączeniu wiedzy prawnej, technicznej i finansowej kancelaria:

  • analizuje inwestycję całościowo,
  • identyfikuje rzeczywiste przyczyny sporów,
  • przygotowuje strategię negocjacyjną opartą na faktach,
  • odzyskuje należne wynagrodzenia, nadpłaty i odsetki.

Skuteczność oparta na praktyce

Kancelaria Prawna Non Noxa nie działa jak klasyczna windykacja. To wyspecjalizowana kancelaria budowlana, która łączy prawo, technikę i doświadczenie kontraktowe. Dzięki temu wiele sporów budowlanych kończy się ugodą, zanim konflikt zdąży zrujnować inwestycję lub firmę wykonawczą

Prawo budowlane i spory inwestycyjne – połączenie aspektów prawnych i technicznych

Fot. Spory budowlane wymagają jednoczesnej analizy prawnej, technicznej i kontraktowej 
dokumentacji inwestycji. Fot. Adobe Stock

Ekspert radzi – na co uważać w sporach budowlanych?

  • Nie odkładaj reakcji na koniec inwestycji
  • Dokumentuj wszystko, nawet ustne ustalenia
  • Rozróżniaj wady istotne i estetyczne
  • Zwracaj szczególną uwagę na zapisy umowne – to one regulują zakres obowiązków stron
  • Uważaj na wykonawstwo zastępcze
  • Negocjacje przedsądowe w budownictwie są często skuteczniejsze niż wieloletni proces
  • Na bieżąco śledź i archiwizuj zmiany projektowe oraz zmiany zakresu umownego