Produkty Etanco dedykowane są dachom płaskim, skośnym i lekkiej obudowie. Fot. Etanco

Rola wysokiej jakości łączników w zapewnieniu trwałości i bezpieczeństwa obiektów

Prawidłowy dobór elementów mocujących bezpośrednio przekłada się na nośność, szczelność oraz odporność pokrycia na działanie sił ssących wiatru, zapewniając pełną funkcjonalność dachu w całym cyklu jego użytkowania. Kluczowa jest przy tym nie tylko sama geometria wkrętów, lecz także rodzaj materiału bazowego, całkowita grubość mocowanych elementów, zdolność wiercenia, siła docisku, środowisko korozyjne oraz precyzja samego montażu.

W efekcie łączniki stanowią nieodłączną część całego systemu przegrody. Nawet najlepszy produkt straci swoje właściwości w przypadku błędnego doboru, niewłaściwego kąta osadzenia czy przekroczenia dopuszczalnego momentu dokręcenia. Odpowiedzią na te wyzwania są produkty marki ETANCO – europejskiego lidera branży złącznej – zaprojektowane z myślą o najwyższej trwałości, bezpieczeństwie i wymogach nowoczesnego budownictwa.

Odporność korozyjna i specyfikacja materiałowa produktów marki ETANCO

2. Łączniki samowiercące i samogwintujące ETANCO z podkładkami uszczelniającymi.          

Łączniki samowiercące i samogwintujące. Fot. Etanco

Oferta ETANCO opiera się na łącznikach ze stali węglowej utwardzanej powierzchniowo zabezpieczone antykorozyjnie, nierdzewnej oraz bimetalicznej (korpus ze stali austenitycznej połączony z hartowanym pilotem wiercącym ze stali węglowej). W zależności od przeznaczenia wkręty wyposażone są w podkładki aluminiowe, stalowe bądź nierdzewne z nawulkanizowanym EPDM.

Zaawansowane procesy technologiczne wpływające na odporność korozyjną łączników:

  • Automatyczne cynkowanie elektrolityczne gwarantujące powtarzalną jakość powłoki.
  • Wygrzewanie wkrętów po cynkowaniu, chroniące materiał przed kruchością wodorową.
  • Powłoka nanoszona w technologii malowania proszkowego Powder.coat, dająca estetyczny, odporny na promieniowanie UV kolor oraz dodatkową barierę antykorozyjną.
  • Dedykowana powłoka gRey.coat (np. do izolacji dachów płaskich), wytrzymująca aż 15 cykli Kesternicha według wytycznych EAD.
  • Produkcja tulei teleskopowych z tworzyw sztucznych zachowujących pełną elastyczność i wytrzymałość mechaniczną w szerokim zakresie temperatur.

Jakość produkcji pozostaje pod stałym nadzorem wewnętrznego laboratorium, a każda partia wyrobów jest opatrzona unikalnym kodem identyfikacyjnym. Właściwości użytkowe produktów znajdują potwierdzenie w Europejskich Ocenach Technicznych (ETA) oraz Deklaracjach Właściwości Użytkowych (DWU).

3. Schemat warstw antykorozyjnej powłoki gRey.coat na łącznikach ETANCO.

Warstwy powłoki gRey.coat. Fot. Etanco

Wybór odpowiedniego rozwiązania oraz wyznaczanie schematu montażowego łączników

Właściwy dobór, liczbę oraz rozmieszczenie łączników ustala się na podstawie geometrii obiektu, rodzaju podłoża, układu warstw, lokalnych obciążeń wiatrowych, jak również wymogów dotyczących odporności ogniowej oraz kategorii korozyjności środowiska. Proces ten nie musi obciążać projektanta – wsparcie w przygotowaniu obliczeń oraz kompletnego planu mocowań zapewniają doradcy techniczni ETANCO, bazując na autorskim oprogramowaniu.

Wynikiem prac jest gotowy plan mocowań i zestawienie produktów niezbędnych do bezpiecznego montażu elementów obudowy lub pokrycia. Usługa wsparcia obejmuje również konsultacje na etapie projektowania, obliczenia ilościowe, instrukcje montażu oraz praktyczne szkolenia dla wykonawców.

4. Połączenie płyty warstwowej z konstrukcją betonową za pomocą łączników ETANCO.

Połączenie płyty warstwowej z betonem. Fot. Etanco

Kryteria doboru łączników ETANCO w zależności od podłoża i elementów mocowanych:

1. Blachodachówka i profilowane blachy osłonowe mocowane do podłoża drewnianego

Mocowanie blachodachówki oraz arkuszy blach osłonowych do łat i elementów drewnianych wykonuje się przy użyciu wkrętów farmerskich. Dedykowany gwint gwarantuje pewne osadzenie w materiale, natomiast podkładka z nawulkanizowanym EPDM odpowiada za właściwy docisk oraz szczelność punktu mocowania.

Blachodachówki mocujemy w zagłębieniu fali. Zagęszczenie oraz układ wkrętów powinny wynikać z wytycznych projektowych uwzględniających wartości obciążeń, strefy dachu (np. brzegowej lub środkowej) i zaleceń producenta wybranego pokrycia.

W grupie łączników farmerskich do podłoża drewnianego znajdują się:

  • G – łącznik farmerski z aluminiową podkładką A14 z EPDM;
  • GT F2 Z14 – standardowy wariant ze stalową podkładką Z14 z EPDM;
  • GT FS Z14 – wariant ze zredukowanym punktem wiercącym, przeznaczony do cienkich blach o profilu dachowym ze stalową podkładką Z14 z EPDM;
  • GT F2 P – łącznik bez podkładki, stosowany w systemach paneli dachowych z zakrytym miejscem mocowania;
  • GTF P – wariant z niskim, zaokrąglonym łbem typu panhead i aluminiową podkładką A14 z EPDM;
  • GT F HD Z16 – wzmocniony wkręt z większą średnicą trzpienia, przeznaczony m.in. do podestów i elementów komunikacji dachowej oraz napraw, ze stalową podkładką Z16 z EPDM;
  • GTZ F2 S14 – łącznik nierdzewny, stosowany m.in. przy profilowanych blachach aluminiowych, z nierdzewną podkładką S14 z EPDM;
  • GTX F2 S14 – wariant bimetaliczny przeznaczony do środowisk o wysokiej klasie korozyjności, z nierdzewną podkładką S14 z EPDM;
5. Łącznik farmerski GT F2 Z14 ETANCO do mocowania blach dachowych do podłoża drewnianego.
Łączniki farmerskie do podłoża drewnianego GT F2 Z14. Fot. Etanco

2. Łączenie blach dachowych osłonowych i konstrukcyjnych na zakład

Szycie blach (łączenie na zakład) wykonuje się za pomocą krótkich wkrętów przeznaczonych do cienkich blach. Ich zadaniem nie jest mocowanie pokrycia do konstrukcji nośnej, lecz łączenie ze sobą nakładających się arkuszy. Gama produktów ETANCO w tej grupie obejmuje zarówno zszywki farmerskie, jak i pozostałe warianty samowiercące.

W grupie łączników farmerskich do połączeń blach na zakład znajdują się:

  • G – zszywka – z aluminiową podkładką A14 z EPDM;
  • GTF O2 P – zszywka z niskim, zaokrąglonym łbem typu panhead i aluminiową podkładką A14 z EPDM;
  • GTX FO2 S14 – wariant bimetaliczny przeznaczony do środowisk o wysokiej klasie korozyjności, z nierdzewną podkładką S14 z EPDM;
  • GTZ FO2 – łącznik nierdzewny, stosowany m.in. przy profilowanych blachach aluminiowych, z nierdzewną podkładką S14 z EPDM;

W grupie łączników samowiercących do połączeń blach na zakład znajdują się:

  • GT O2 – krótki łącznik bez podkładki;
  • GT O2 Z14 – wariant ze stalową podkładką Z14 z EPDM;
  • GTR O2 – wariant bez podkładki, zabezpieczony powłoką gRey.coat;
  • GTR O2 A14 – wariant z podkładką aluminiową A14 z EPDM i powłoką gRey.coat;
  • GT O3 FH – łącznik z powiększonym, zintegrowanym kołnierzem dociskowym.

Wkręty z serii GT 3, GTR 3 i GTX 3 sprawdzają się również przy łączeniu blach na zakład (szczególnie w przypadku grubszych arkuszy), choć jest to ich dodatkowe zastosowanie.

6. Krótki łącznik samowiercący GT O2 ETANCO do łączenia arkuszy blachy na zakład.

Łączniki samowiercące do połączeń blach na zakład – krótki łącznik bez podkładki GT O2. 
Fot. Etanco

3. Profilowane blachy konstrukcyjne mocowane do podłoża stalowego

Do montażu profilowanych blach konstrukcyjnych do podłoża stalowego firma ETANCO oferuje przede wszystkim wkręty samowiercące, które w jednym cyklu pracy wykonują otwór i formują gwint w podłożu. Ofertę uzupełniają wkręty samogwintujące typu A i B, przeznaczone do instalacji w uprzednio wywierconych otworach.

W grupie łączników samowiercących i samogwintujących do podłoża stalowego znajdują się:

  • GT 3, GT 5, GT 6, GT 8 i GT 12 – łączniki do stalowych podłoży o zróżnicowanej grubości, dostępne bez podkładek albo z podkładkami stalowymi Z14 i Z16 z EPDM;
  • GT 3 PH i GT 5 PH – warianty z niskim, zaokrąglonym łbem typu panhead i stalową podkładką Z14 z EPDM;
  • GT 5 FH i GT12 FH – warianty z powiększonym, zintegrowanym kołnierzem dociskowym;
  • GTR 3, GTR 5, GTR 8 i GTR12 – warianty zabezpieczone powłoką gRey.coat, dostępne bez podkładek albo z podkładkami aluminiowymi A14 i A16 z EPDM;
  • GTR 16 i GTR 25 – łączniki zabezpieczone powłoką gRey.coat, przeznaczone do grubszych stalowych elementów konstrukcyjnych, dostępne bez podkładek albo z podkładką aluminiową A16 z EPDM;
  • GTX 3, GTX 5 i GTX 12 – warianty bimetaliczne przeznaczony do środowisk o wysokiej klasie korozyjności, z nierdzewną podkładką S14 z EPDM;
  • GT A Z16 i GT B Z16 – samogwintujące łączniki ze stalową podkładką Z16 z EPDM.
  • GT A Z16 jest przeznaczony do mocowania profilowanych blach konstrukcyjnych do podłoża drewnianego i cienkościennej stali, a jego krótkie warianty mogą być stosowane do szycia blach i napraw.
  • GT B Z16 jest przeznaczony do mocowania profilowanych blach konstrukcyjnych do podłoża stalowego po wcześniejszym wykonaniu otworu.
7. Łącznik samowiercący GTR 16 ETANCO do mocowania blach konstrukcyjnych do podłoża stalowego.
Łączniki samowiercące i samogwintujące do podłoża stalowego GTR 16. Fot. Etanco

Dobierając systemy mocowań z tej grupy, należy wziąć pod uwagę nie tylko maksymalną zdolność wiercenia, ale również minimalną głębokość zakotwienia, grubość elementów mocowanych, długość gwintu oraz siłę docisku i wymagania zachowania szczelności połączenia.

4. Profilowane blachy konstrukcyjne mocowane do podłoża betonowego i drewnianego

Seria GTR W została zaprojektowana z myślą o montażu profilowanych blach konstrukcyjnych do podłoża drewnianego i betonowego. Wkręty te wyposażono w podwójny gwint typu Hi-Lo, szpic dostosowany do drewna oraz powłokę antykorozyjną gRey.coat.

Bezpośredni montaż łączników GTR jest możliwy w drewnie. Z kolei w betonie wymagane jest wcześniejsze przygotowanie otworu o wymiarach określonych w Ocenie Technicznej.

Dostępne warianty to:

  • GTR W – bez podkładki, do połączeń niewymagających dodatkowego uszczelnienia;
  • GTR W FH – z powiększonym, zintegrowanym kołnierzem dociskowym;
  • GTR W A16 – z aluminiową podkładką A16 z EPDM.
8. Łącznik GTR W ETANCO do mocowania profilowanych blach konstrukcyjnych do drewna i betonu.
Łączniki serii GTR W do montażu profilowanych blach konstrukcyjnych do podłoża drewnianego 
i betonowego. Fot. Etanco

5. System mocowania dachowych płyt warstwowych

Dachowe płyty warstwowe stanowią element systemu lekkiej obudowy obiektów. Zadaniem łącznika jest przewiercenie okładziny, uzyskanie odpowiedniego zakotwienia w konstrukcji wsporczej oraz zapewnienie właściwego docisku okładziny zewnętrznej bez ryzyka jej odkształcenia. Odpowiednią szczelność i przyleganie w miejscu montażu gwarantuje zintegrowana podkładka EPDM.

Dostępne warianty mocowania w zależności od podłoża:

  • GT 6 SP Z19 i GT 12 SP Z19 – do konstrukcji stalowych, ze stalową podkładką z EPDM;
  • GTR 6 SP A19, GTR 12 SP A19, GTR 16 SP A19 i GTR 25 SP A19 – warianty do konstrukcji stalowych, z aluminiową podkładką z EPDM i zabezpieczeniem gRey.coat;
  • GTR W SP A19 – do drewna i betonu, a z odpowiednią koszulką także do cegły i betonu komórkowego, z aluminiową podkładką z EPDM i zabezpieczeniem gRey.coat;
  • GTX 6 SP S19/S29 oraz GTX 12 SP S19/S29 – łączniki bimetaliczne z nierdzewnymi podkładkami z EPDM, przeznaczone do środowisk o wysokiej klasie korozyjności;
  • Drillnox DF4 i DF125 – łączniki bimetaliczne z nierdzewnymi podkładkami z EPDM do zastosowań o szczególnie wysokiej klasie korozyjności.
9. Łącznik GTR 6 SP A19 ETANCO do mocowania dachowych płyt warstwowych do konstrukcji stalowej.Łączniki do dachowych płyt warstwowych GTR 6 SP A19 z aluminiową podkładką z EPDM 
i zabezpieczeniem gRey.coat, przeznaczone do konstrukcji stalowych. Fot. Etanco

6. System mocowania termo- i hydroizolacji dachów płaskich

System mechanicznego mocowania izolacji na dachu firmy ETANCO obejmuje tuleje teleskopowe, stalowe łączniki dobierane w zależności od typu i rodzaju podłoża, koszulki rozporowe do podłoża betonowego oraz podkładki stalowe systemu sztywnego.

10. Tuleje teleskopowe i stalowe łączniki ETANCO do mechanicznego mocowania izolacji dachów płaskich.

Tuleje teleskopowe i łączniki. Fot. Etanco

Tuleje teleskopowe

Wykonane z kopolimeru polipropylenu tuleje G1 i G2 posiadają talerzyk o średnicy 50 mm, co przekłada się na skuteczniejszy docisk izolacji. Tuleja G1 jest wyposażona w kolce podnoszące nośność połączenia z membraną, podczas gdy tuleja G2 ma talerzyk pozbawiony kolców. Wzmocnienie konstrukcji trzpienia i talerzyka odpowiada za wysoką udarność, natomiast stożkowy kształt ułatwia osadzanie kompletów tulei z łącznikiem.

Łączniki do stali, drewna i betonu

Do podłoży stalowych przeznaczone są łączniki GTS-S, GTS-B oraz GTSX-B (wariant bimetaliczny do środowisk o wysokiej klasie korozyjności). Do drewna i betonu służy łącznik GTHD, przy czym w betonie dopuszcza się także zastosowanie koszulki poliamidowej U-ZK z wkrętem GTS-S. Alternatywą dla systemu teleskopowego są stalowe podkładki DVP (okrągłe/owalne, płaskie/przegłębione) powłoką alucynkową (Alu-Zinc).

Dobór zamocowania termo- i hydroizolacji dachów płaskich

Długość łącznika i tulei dobiera się do grubości izolacji oraz rodzaju podłoża. Rozstaw zamocowań powinien uwzględniać strefy narożne, brzegowe i wewnętrzne połaci. Wymagania dotyczące obciążeń od sił wiatru określa norma PN-EN 1991-1-4:2008, a specyfikację łącznika – dokumentacja techniczna (ETA / EAD).

Systemy zamocowań ETANCO w praktyce – realizacje referencyjne

Najlepszym dowodem skuteczności systemu mocowań jest jego niezawodność na placach budowy. Przedstawione przykłady potwierdzają, jak kluczowe znaczenie miały trwałość połączeń, wysoka odporność korozyjna oraz precyzyjny dobór typu i ilości łączników, zrealizowany przez inżynierów ETANCO na podstawie wytycznych projektowych.

Arena Lodowa w Tomaszowie Mazowieckim

Arena Lodowa w Tomaszowie Mazowieckim to pierwszy w Polsce kryty tor łyżwiarski o kubaturze 292 tys. m³. Dach Areny Lodowej ma powierzchnię 16 tys. m², a ponad połowę jego pokrycia tworzą powierzchnie półkoliste. Zmienna geometria sprawiła, że dla poszczególnych pasów dachu trzeba było indywidualnie dobrać liczbę i rozstaw zamocowań.

ETANCO dostarczyło 55,2 tys. zestawów składających się z tulei teleskopowej G2 i łącznika GTS-B. G2 dociska warstwy izolacyjne talerzykiem o średnicy 50 mm, natomiast GTS-B jest samowiercącym i samogwintującym wkrętem do podłoża stalowego, zabezpieczonym powłoką gRey.coat. Konstrukcyjne blachy trapezowe pokrycia zamocowano do konstrukcji stalowej wkrętami GT 8 i GT 12, dobieranymi do grubości podłoża i wymaganej zdolności wiercenia.

11. Arena Lodowa w Tomaszowie Mazowieckim z dachem wykonanym z zastosowaniem systemów mocowań ETANCO. 

Arena Lodowa w Tomaszowie Mazowieckim – przy realizacji zastosowano systemy mocowań ETANCO. 
Fot. Materiały prasowe Tomaszowskiego Centrum Sportu Sp. z o.o.

Fabryka EGGER w Biskupcu

W przypadku inwestycji EGGER kluczowe znaczenie miało zapewnienie niezawodnego i bezpiecznego montażu kaset do konstrukcji stalowej oraz sprawna obsługa dużej liczby połączeń łącznikami zszywającymi.

W realizacji wykorzystano około 500 tys. łączników ETANCO. Kasety mocowano do konstrukcji stalowej wkrętami samowiercącymi GT 5 Z14, wyposażonymi w stalową podkładkę 14 mm z uszczelką EPDM. Blachy łączono modelami GT 3 Z14, przeznaczonymi do cieńszych podłoży stalowych.

Wzdłużne połączenia kaset wykonano wkrętami GT O3 FH (do potwierdzenia rodzaj łącznika) ze zintegrowanym kołnierzem dociskowym, który zwiększa odporność połączenia na przeciągnięcie przez blachę. Do mocowania izolacji wykorzystano tuleje G2 oraz łączniki GTS-S i GTS-B – odpowiednio samogwintujące i samowiercące, dobierane do grubości stalowego podłoża.